Иран соопшти дека се приближува до конечен пакт со Оман за дефинирање на нови пловни патишта меѓу нив низ Ормутскиот Теснец, но повтори дека САД мора да исполнат и други услови, вклучително и плаќање отштета и прекин на санкциите и воените закани, пред повторно да се отвори овој стратешки воден пат.
Американски официјален претставник изјави за Ројтерс во петокот дека Иран и Оман се блиску до договор кој би можел да го отвори патот за обновувањe на безбедниот премин низ протокот, клучен канал за транспорт на нафта и гас пред Иран да го блокира Ормутскиот Теснец како одговор на американските и израелските напади врз Техеран кои започнаа во февруари.
Иранскиот министер за надворешни работи Абас Аракчи во неделата рече дека договорот со Оман за протокот е во „конечна фаза“, но ги повтори изјавите дадени во саботата дека Техеран нема повторно да го отвори каналот доколку САД не исполнат одредени барања поставени од Техеран. Договорот со Иран би ги утврдил новите пловни патишта што ќе се користат откако САД ќе ги исполнат тие услови и протокот ќе биде повторно отворен, го цитираше неговата изјава иранската новинска агенција Мехр.
Иран и САД не водат директни разговори, а Техеран нема да ги започне сè додека Вашингтон го крши преодниот договор потпишан во јуни, изјави Аракчи. Тој додаде дека пораките се разменуваат преку посредници.
Американскиот претседател Доналд Трамп во интервју за Аксиос рече дека САД настапуваат „со низок профил“ кон Иран.
„Ние само полупреговараме со нив. Само го набљудуваме Иран со неговата огромна инфлација и фактот што немаат пари,“ рекол Трамп пренесува новиот американски медиум Аксиос.
Иранските услови вклучуваат и американска оштета
Аракчи изјави дека повторното отворање на протокот делумно ќе зависи од тоа дали САД ќе платат отштета за штетата што ја предизвикале во широките напади врз Иран. Секретарот на највисокото иранско тело за национална безбедност, Мохамад Бакер Золгадр, како услови ги наведе: прекинот на понатамошните американски закани против Иран; запирањето на агресијата врз Иран и неговите либански, палестински, јеменски и ирачки сојузници; отстранувањето на американската поморска блокада во Заливот; укинувањето на санкциите кон Иран; и ослободувањето на замрзнатите ирански средства.
САД и Израел започнаа воздушни напади врз Иран пред повеќе од пет месеци. Трамп изјави дека нападите имале за цел да ја спречат Исламската Република да развие нуклеарно оружје и да ја намалат нејзината способност да му се заканува на регионот. Вашингтон и Техеран се договорија за прекин на огнот во јуни, но САД во јули повторно воведоа блокада врз иранското пристаниште во Заливот, потег за кој Техеран рече дека го прекршил примирјето, кое дотогаш веќе беше нарушено.
„Откако ќе биде објавен договорот за обновување на комерцијалната пловидба без пречки, Соединетите Држави ќе ја укинат блокадата на иранските пристаништа“, изјави американскиот официјален претставник за новинската агенција Ројтерс под услов да остане анонимен.
Чекорите на САД ќе бидат поврзани со тоа како Иран ги спроведува своите обврски, рече тој.
Изјавите на САД укажаа на деликатно редоследно чекорење кон договор за кој извори за Ројтерс изјавија дека се чини дека има за цел да му даде на Техеран контрола врз сообраќајот на бродови што влегуваат во Заливот низ протокот — концепт за кој бродосопствениците изјавија дека не е лесно изведлив.
Обединетите Арапски Емирати во саботата соопштија дека Иран нападнал брод поврзан со нивната државна нафтена компанија. Немаше веднаш коментар од Иран, чија воена гарда претходно напаѓаше бродови за кои тврдеше дека се обиделе да го преминат протокот без иранска дозвола.
