Десеттиот генерален секретар на Обединетите нации годинава ќе биде избран за петгодишен мандат, кој ќе почне од 1 јануари 2027 година.
Еве кои се актуелните кандидати во трката за наследување на генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш.
Рафаел Гроси
Гроси, 65-годишен дипломат од кариера од Аргентина, беше генерален директор на нуклеарното надзорно тело на ОН во последните шест години.
Иако Меѓународната агенција за атомска енергија (МААЕ) долго време ја следеше нуклеарната програма на Иран, Гроси ги водеше преговорите насочени кон спасување на делови од нуклеарниот договор од 2015 година меѓу Техеран и светските сили, откако претседателот Доналд Трамп во 2018 година одлучи да ги повлече САД од договорот.
Неговите критичари велат дека тој отишол предалеку во своите напори да постигне договори со Иран.
Неговиот најголем успех беше распоредувањето на мал тим на МААЕ во нуклеарната централа Запорожје во Украина, која е под руска окупација.
Многу дипломати го сметаат за фаворит, благодарение на годините поминати во одржување добри односи со петте постојани членки на Советот за безбедност на ООН, чија поддршка е клучна за избор на функцијата.
Ребека Гринспан
Гринспан (70) се опишува себеси како застапник на реформите и мултилатерализмот, која се борела против родовите бариери во текот на целата своја кариера и верувала во ООН и нејзината посветеност на мирот, развојот и човековите права целиот свој живот.
Поранешната потпретседателка на Костарика, која моментално ја води Конференцијата на ООН за трговија и развој (УНКТАД), изјави дека се откажала од секојдневните должности до септември за да избегне конфликт на интереси за време на кампањата.
Доколку биде избрана, Гринспан ќе стане првата жена што ја извршува функцијата генерален секретар на ООН.
Таа истакна дека за време на нејзината работа во UNCTAD морала да прави компромиси помеѓу семејниот живот и јавната служба, но фактот дека била првата жена на чело на таа организација го обликувал нејзиниот стил на лидерство.
„Не очекувам посебен третман. Сакам еднаков третман“, изјави таа за Ројтерс.
Мишел Башелет
Башелет (74) двапати беше претседател на Чиле и е поранешна висока комесарка на ОН за човекови права. Од 2010 до 2013 година, таа беше извршен директор на агенцијата на ОН за жени.
Иако нејзината кандидатура беше поддржана од Бразил и Мексико, Чиле ја повлече својата поддршка во март по политичкото поместување на земјата кон десно. Башелет се соочи со критики од американските конзервативци за нејзиниот став во корист на правото на избор кога станува збор за абортус.
Во април, американскиот амбасадор во ОН, Мајк Валц, се чини дека дополнително ги ослабна нејзините изгледи велејќи дека ги дели загриженостите на американскиот сенатор за нејзината подобност.
Републиканскиот сенатор Пит Рикетс рече дека Башелет, додека била висока комесарка на ОН за човекови права, не направила доволно за да ги означи постапките на Кина против ујгурските муслимани како геноцид. Кина јавно не се изјасни за нејзината кандидатура.
Маки Сал
Седумдесет и четиригодишниот геолог беше претседател на Сенегал 12 години, односно до 2024 година.
Сал се залага за поголема поддршка за земјите во развој оптоварени со долгови и повикува на реформа на Советот за безбедност, така што земјите во развој ќе добијат постојани места во најмоќното тело на ОН.
„Повеќе од кога било, обновениот мултилатерализам останува најдобриот одговор на предизвиците на светот што поминува низ длабоки промени“, напиша тој на платформата X.
Тој беше номиниран за кандидат од Бурунди. Доколку биде избран, тој ќе стане третиот Африканец што ја извршува функцијата генерален секретар на ОН, по Бутрос Бутрос-Гали и Кофи Анан.
Марија Фернанда Еспиноза
Еспиноза беше министерка за надворешни работи и министерка за одбрана на Еквадор во владата на поранешниот претседател Рафаел Кореа. Таа беше номинирана за кандидат од Антигва и Барбуда.
Шеесет и едногодишната Еспиноза, исто така, ги советуваше Обединетите нации и невладините организации за прашања поврзани со биодиверзитетот, климатските промени и политиките поврзани со домородните народи.
Во нејзината програмска изјава, таа изјави дека нејзините претходни позиции како амбасадор на Еквадор во ОН и претседател на Генералното собрание ѝ дале длабоко разбирање за работата на оваа глобална организација.
„Ја нудам мојата кандидатура врз основа на едноставно убедување: ОН повторно мора да најде храброст да постави приоритети, дисциплина за постигнување резултати и политичка самодоверба за одлучно дејствување“, рече таа.
Керолин Алисон Фарида Родригес Биркет
Кариерна дипломатка и поранешна политичарка, Родригес Биркет е постојан претставник на Гвајана во ОН од 2020 година.
Претходно таа стана првата жена и највисоко рангирана домородна личност што ја извршуваше функцијата министер за надворешни работи на Гвајана.
Таа, исто така, имаше високи позиции во Организацијата за храна и земјоделство на ОН (ФАО). Доколку биде избрана, таа ќе стане првата жена и првиот човек од Карибите што ќе раководи со ОН.
Родригес Биркет вети дека ќе ја направи ОН поефикасна преку зајакнување на спречувањето на конфликти и подобрување на климатските активности.
Олара Отуну
Отуну, дипломат и поранешен заменик-генерален секретар на ОН, е кандидатот номиниран од Уганда. Со 75 години, тој е најстариот меѓу сегашните кандидати.
Во својата програмска изјава, тој ја нагласи потребата од продолжување на институционалните реформи и рече дека веднаш ќе ги даде приоритет на напорите за ставање крај на големите меѓународни конфликти.
Тој, исто така, вети дека ќе работи на формирање тело кое ќе ги надгледува активностите на ОН во областа на вештачката интелигенција и ја нагласи потребата да се дејствува во однос на климатските промени на начин што нема да го загрози економскиот развој.
