Израелските напади врз Либан, проблем во примирјето меѓу САД и Иран

Објавено:

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека американските сили ќе останат „во и околу Иран“ сè додека не се постигне „вистински договор“. Причината е кревкото примирје меѓу САД и Иран и прашањето кое Вашингтон го нарече „недоразбирање“ околу тоа дали примирјето ја вклучува израелската офанзива против средствата на Хезболах поддржани од Техеран во Либан.

„Сите американски бродови, авиони и воен персонал, со дополнителна муниција, оружје и сè друго што е соодветно и неопходно за смртоносно гонење и уништување на веќе значително деградиран непријател, ќе останат на место во и околу Иран, сè додека не се исполни целосно постигнатиот ВИСТИНСКИ ДОГОВОР“, напиша Трамп на својата платформа Truth Social доцна на 8 април.

„И покрај целата лажна реторика за спротивното – НЕМА НУКЛЕАРНО ОРУЖЈЕ и Ормутскиот теснец НЕМА ДА БИДЕ ОТВОРЕН И БЕЗБЕДЕН“, додаде тој.

Израел продолжи со нападите кон Хезболах во Либан

Израел ја продолжи својата војна против милитантната група Хезболах во Либан, напаѓајќи густо населени комерцијални и станбени области во Бејрут без предупредување. Либан соопшти дека најмалку 182 лица се убиени, а стотици се ранети, што го прави најсмртоносниот ден во најновата војна меѓу Израел и Хезболах.

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху изјави рано во среда дека договорот за прекин на огнот не ги опфаќа борбите против Хезболах, спротивставувајќи се на она што го кажаа Пакистан, посредникот на договорот, и другите нации. Иран го затвори Ормутскиот теснец како одговор на израелските напади врз Либан, а САД побараа Иран веднаш да го отвори повторно.

Нестабилното примирје сега се соочува со сериозна неизвесност откако Вашингтон опиша клучно несогласување: дали договорот ја опфаќа и воената кампања на Израел против цели на Хезболах во Либан. Хезболах е ирански посредник кој е означен како терористичка организација од Вашингтон.

Потпретседателот на САД, Џ.Д. Венс, за време на посетата на Унгарија, на 8 април рече дека верува оти имало „легитимно недоразбирање“ во врска со условите на примирјето објавено претходната ноќ од претседателот Трамп.

„Мислам дека Иранците мислеа дека прекинот на огнот го вклучува Либан, а тоа едноставно не беше така“, рече тој, додавајќи дека „ниту ние ниту Израелците не рекле дека тоа ќе биде дел од прекинот на огнот“.

„Ако Иран сака да дозволи овие преговори да се распаднат… околу Либан… тоа е на крајот на краиштата нивен избор“, им рече тој на новинарите, додавајќи дека Израел е подготвен да покаже воздржаност во своите напади во Либан.

Прес-секретарката на Белата куќа, Каролин Ливит, изјави дека Либан не е вклучен во условите за прекин на огнот.

„Сигурна сум дека ова ќе продолжи да се дискутира меѓу претседателот и премиерот [Бенџамин] Нетанјаху, САД и Израел и сите вклучени страни“, додаде таа.

Во соопштението објавено од канцеларијата на Нетанјаху, исто така, се вели дека прекинот на огнот не го вклучува Либан, што е спротивно на претходната изјава на пакистанскиот премиер Шехбаз Шариф, кој дејствува како посредник меѓу двете страни.

Расте бројот на жртви во Либан

Министерството за здравство на Либан на 8 април објави дека во последните 24 часа загинале најмалку 250 луѓе, велејќи дека тој број веројатно ќе се зголеми за време на израелските напади во часовите по објавувањето на прекинот на огнот.

Шефот на ОН за човекови права, Волкер Турк, рече дека „размерот на убиствата и уништувањето во Либан денес е ништо помалку од ужасен“. Црвениот крст соопшти дека е „огорчен од разорните смртни случаи и уништување“ низ Либан.

Министерството за здравство на Либан соопшти дека 1.739 лица се убиени, а 5.873 се ранети во Либан од почетокот на војната меѓу Израел и Хезболах на 2 март.

Влијателниот претседател на иранскиот парламент, Мохамед Бакер Калибаф, тврдеше дека три дела од предлогот на Иран за резолуција од 10 точки се прекршени и дека, во таква ситуација, „билатералното примирје или преговорите“ се „неразумни“.

Во објава на X, Калибаф тврди дека прекршувањата биле напади врз Либан, влегување на дрон во иранскиот воздушен простор и, како што рече, „негирање на правото на Иран за збогатување [ураниум]“.

Се очекува Калибаф да ја предводи делегацијата на Техеран, заедно со министерот за надворешни работи Абас Аракчи, на разговорите со посредство на Пакистан во Исламабад што започнуваат на 10 април.

Одделно, иранскиот претседател Масуд Пезешкијан рече дека прекинот на огнот во Либан е суштински услов за договорот на неговата земја со Вашингтон.

Вашингтон и Техеран доцна на 7 април се согласија на двонеделен прекин на огнот, повлекувајќи се од работ за да им дадат време на двете страни да преговараат за мировен договор. По почетното насилство и нападите во Либан, прекинот на огнот се чини дека главно се одржа во Иран и низ целиот Залив преку ноќ.

Трамп на социјалните медиуми рече дека добил предлог од 10 точки од Техеран и дека разговорите ќе се водат зад затворени врати. Тој рече дека „само една група значајни „ТОЧКИ“ е прифатлива за Соединетите Држави, иако не даде други детали.

„Ова се ТОЧКИТЕ што се основа врз која се согласивме на ПРЕКИН НА ОГНУВАЊЕТО. Тоа е нешто што е разумно и лесно може да се отфрли“, рече тој.

Заедно со спорот околу ситуацијата во Либан, неизвесноста околу слободата на бродарството во Ормутскиот теснец, исто така, ги замаглува изгледите за траен прекин на огнот.

Иако не даде детали за иранскиот предлог, Трамп инсистираше дека Техеран мора да дозволи слободен премин на бродови во теснецот, клучна поморска линија низ која минуваат околу 20 проценти од светската нафта и гас.

Разговорите во Исламабад, со цел постигнување траен мировен договор, треба да започнат на 10 април. Договорот предвидува привремено запирање на нападите и отворање на Ормускиот теснец кој е клучна рута за светската трговија со нафта.